Een jaar lang doorbetaald ouderschapsverlof. Prima idee?

Door Nel van Holst - 10 augustus 2015

Zorg goed voor je mensen, dan zorgen ze goed voor jou. Dat is de filosofie van Richard Branson van Virgin en vanuit die visie krijgen werknemers op het Britse hoofdkantoor na de geboorte van hun kind het eerste jaar doorbetaald ouderschapsverlof.

 

Bij het Amerikaanse Netflix huldigen ze een iets andere filosofie - ouders moeten het eerste jaar zonder geldzorgen zelf voor hun kind kunnen zorgen - maar met hetzelfde resultaat: het eerste levensjaar van je kind mag je als Netflixmedewerker zoveel vrij nemen als nodig is.

Kan zoiets ook in Nederland? Is dat eigenlijk wel nodig? Wat vinden we van onbeperkt ouderschapsverlof als middel om talentvolle medewerkers te binden? We peilden de meningen.

 

Vrijwillig!

Op zich is het idee van Virgin's Richard Branson zo slecht nog niet. De kracht schuilt hem echter in haar vrijwilligheid: zonder dat dit op wordt gelegd door wet- en regelgeving biedt Virgin haar medewerkers aan een jaar lang ouderschapsverlof volledig door te betalen. Dit past prima in de bedrijfsfilosofie van Virgin: ‘If you take care of your employees they will take care of your business'.

 

Dat vindt Els Marchal, Branch Personeelswerker bij Securitas. Toch ziet ze het niet zo snel in Nederland gebeuren:

"De kans dat een Nederlandse werkgever dit vrijwillig gaat aanbieden acht ik klein. Ik zie het ook niet snel gebeuren dat dit via wetgeving zal worden opgelegd. In Nederland is het paternalistisch denken op zijn retour geraakt en in mijn omgeving vinden werkende ouders het ook niet bezwaarlijk dat het feit dat je ouderschapsverlof opneemt meestal een financiële aderlating betekent. In een tijd waar gezinsplanning gemeengoed is geworden wordt er rekening mee gehouden dat als je een periode thuis wil blijven om voor je kind te zorgen, je er financieel wat voor inlevert.

Bovendien is een jaar lang doorbetaald ouderschapsverlof in de meeste branches niet goed uitvoerbaar: nog afgezien van de hoge kosten voor de werkgever betekent een jaar lang afwezig zijn simpelweg dat je veel ontwikkelingen mist en er enige tijd voor nodig zal hebben om weer ‘ingeburgerd' te raken in het arbeidsproces, het vakgebied en de organisatie. "

 

Alleen bij een duurzame relatie

"Een dergelijke investering in de arbeidsrelatie is mijns inziens dan ook alleen van waarde als die relatie duurzaam is. Dit sluit niet aan op een steeds verder flexibiliserende arbeidsmarkt, waarin de ruilrelatie ‘arbeid voor geld' meer tot de essentie wordt teruggebracht. Wel kan ik mij voorstellen dat een dergelijke regeling als maatwerk kan worden opgenomen in individuele arbeidsovereenkomsten. Virgin's idee is dus prima, maar moet wel worden bezien in een bepaalde maatschappelijke en organisatiespecifieke context."

 

Een stapje terug

Saskia Hoogeveen, HR Business Partner ADP Employer Services, ziet ook nadelen voor de werknemer in zo'n lange verlofperiode: " Het bevallingsverlof voor de vader is in Nederland met 3 dagen inderdaad aan de krappe kant. Daar staat tegenover dat veel moeders het maar wat fijn vinden om na 4 maanden weer aan de slag te gaan en dat lang niet iedereen gebruikmaakt van de bestaande ouderschapsverlofregeling.

Dat is niet alleen omdat je er in inkomen op achteruitgaat, het is ook een keuze voor een stapje terug in je loopbaan. Dat moet je maar net willen of kunnen. Dat laatste bezwaar blijft gelden, ook als je doorbetaald krijgt. "

 

Ruimhartig zorgverlofbeleid

Wel is Saskia enthousiast over de achterliggende filosofie van Virgin's Richard Branson dat wanneer je goed voor je mensen zorgt, ze ook goed voor jouw zaken zullen zorgen. "Ja, investeringen in je mensen betalen zich altijd terug. Maar op afdelingen waar veel jonge ouders werken zou zo'n ouderschapsverlofregeling  weleens voor problemen kunnen gaan zorgen, denk ik zo."

"En wat doet zoiets eigenlijk met de collega's die eerder onbetaald verlof moesten opnemen of kozen voor inkomensachteruitgang? Ik vind dan een ruimhartig verlofbeleid, dat zich ook uitstrekt tot de zorg voor zieke familieleden en vrienden, een beter idee. En wanneer dat kan en moet natuurlijk doorbetaald."